Czynniki sprzyjające cyberuzależnieniu
Nie każde dziecko, które cały dzień spędza przed komputerem, się od niego uzależnia. Istnieje jednak kilka czynników, które mogą wpłynąć na większą podatność na uzależnienie.
Są to między innymi:
– osobowość dziecka – nieśmiałość wpływa na trudności w nawiązywaniu relacji, a to z kolei sprzyja uciekaniu w świat wirtualny;
– czynniki społeczne – utrudniony bezpośredni kontakt z rówieśnikami, na przykład podczas pandemii;
– konflikty w rodzinie – kłótnie rodziców, ich trudne rozstania albo napięta sytuacja między rodzeństwem sprzyja uciekaniu w świat wirtualny, gdzie takie problemy nie istnieją lub gdzie można rozładować własne emocje;
– niepowodzenia w szkole – trudności w nauce lub brak akceptacji rówieśników;
– deficyt uwagi ze strony rodziców – brak bliskości, szczerych rozmów oraz wzorca dotyczącego efektywnego spędzania czasu zwiększa ryzyko uzależnienia od gier komputerowych i Internetu.
Nowe technologie, pęd cywilizacyjny, a także łatwość w dostępie do informacji znacząco wpłynęły na rozwój nowych zagrożeń dla naszych dzieci. Bardzo często rodzice z wielu powodów (np. dodatkowa praca zarobkowa) stają się mniej obecni w życiu swoich dzieci, które niezależnie od wieku potrzebują uwagi i wsparcia. Bądź uważny wobec swojego dziecka! Bądź czujny na każdą zmianę w jego zachowaniu.
Objawy uzależnienia od komputera
Jeżeli zauważysz u swojego dziecka któryś z poniższych objawów, to znak, że może być uzależnione:
– brak kontroli czasu – przeglądając portale społecznościowe i grając w gry komputerowe, twoje dziecko może nawet nie mieć świadomości, jak wiele godzin dziennie spędza na tych aktywnościach;
– zaniedbywanie wcześniejszych aktywności – na przykład dotychczasowych zainteresowań, znajomości lub form spędzania wolnego czasu, które jeszcze niedawno były dla niego ważne i lubiane;
– podejmowanie w Internecie działań mało konstruktywnych – jeśli twoje dziecko korzysta z komputera bez wyraźnego celu, na przykład wielokrotnie przeglądając Facebook, może to świadczyć o tym, że jednak trudno mu się od tego powstrzymać;
– utrzymywanie relacji tylko przez Internet – zdarza się, że jest to kwestia trudna do zauważenia, ponieważ podczas izolacji Internet i komputer stają się jedynym oknem na świat. Dlatego należy obserwować dziecko i zwracać uwagę, czy oprócz znajomości wirtualnych ma również znajomych realnych;
– wywoływanie kłótni – szczególnie gdy chodzi o ograniczenie dostępu do komputera. Jeżeli więc próbujesz dziecku zwrócić uwagę na czas spędzany przed komputerem albo wręcz go ograniczasz, a w reakcji na to spotykasz się z agresją słowną lub nawet fizyczną, może to być uzależnienie;
– kłamstwa – czyli nakrycie dziecka na korzystaniu z komputera mimo wcześniejszych zakazów. To może oznaczać, że dziecko nie umiało się powstrzymać i może mieć pierwsze objawy uzależnienia;
– niepokojące stany emocjonalne – jeżeli twoje dziecko bywa nadmiernie i bez powodu rozdrażnione, znudzone lub apatyczne, to również wymaga twojej reakcji.
Objawy nadmiaru korzystania z telefonu komórkowego
Uzależnienie od telefonu komórkowego to nieprawidłowy sposób korzystania z tego urządzenia. Jego nadmiar może wywołać takie objawy, jak:
– silne pragnienie korzystania z telefonu komórkowego;
– potrzebę coraz częstszego korzystania z telefonu i wydłużania czasu użytkowania;
– lęk, niepokój albo depresję związaną z ograniczeniem korzystania z telefonu;
– pojawienie się kłamstw związanych z ilością czasu przeznaczanego na korzystanie z urządzenia;
– używanie telefonu jako mechanizmu ucieczki przed jakąś trudnością lub problemem.
Negatywne skutki uzależnienia od gier komputerowych
Uzależnienie od gier komputerowych może powodować:
– zaburzenia snu – szczególnie gdy dziecko w tajemnicy gra w nocy. Tu konsekwencją jest spadek odporności i samopoczucia, a także mogące wystąpić zaburzenia hormonalne;
– problemy zdrowotne – zaburzenia wagi i łaknienia, suchość oczu, bóle głowy i pleców;
– słabsze wyniki w nauce – brak czasu na naukę i problemy ze skupieniem uwagi;
– problemy społeczne – alienacja z życia rodzinnego i rówieśniczego.
Uzależnieniom od gier komputerowych lepiej zapobiegać, niż je leczyć – tak jak w przypadku innych chorób. Możesz dużo zrobić dla swojego dziecka, aby je uchronić przed szkodliwym działaniem Internetu!
Chcesz dowiedzieć się więcej o cyberuzależnieniach zapraszamy po nasz poradnik na stronę internetową www.dorastajznami.org
Artykuł przygotowany na podstawie poradnika Fundacji zatytułowanego „Rozmowy o cyberuzależnieniach”.
Autorką poradnika jest Justyna Kuczmierczyk, psychoterapeuta, pedagog.
